InoLAB coraz bliżej. Inowrocław wybrał projekt nowego centrum nauki i kultury

Poznaliśmy właśnie wyniki konkursu architektonicznego na opracowanie koncepcji Centrum Kultury i Edukacji „Energia Inowrocławia”, które ostatecznie będzie działać pod nazwą Centrum InoLAB. Inwestycja ma szansę stać się jednym z najważniejszych projektów edukacyjno-kulturalnych w regionie i nowym symbolem rozwijającego się miasta.

Zwycięska koncepcja autorstwa pracowni Prolog z Wrocławia oraz Landscape Practice Marty Tomasiak została wybrana spośród 21 zgłoszonych prac. Sąd konkursowy docenił projekt m.in. za wyrazistą dominantę przestrzenną subtelnie nawiązującą do lokalnej tradycji, a także za funkcjonalność, przejrzystość układu i rozwiązania ograniczające przyszłe koszty eksploatacji.

Nowe centrum powstanie na ponad dwuhektarowej działce pomiędzy ulicami Unii Europejskiej a Szymborską w Inowrocławiu. Jego architektura ma nawiązywać do przemysłowej historii miasta i jego uzdrowiskowego charakteru. Jak podkreślono w uzasadnieniu jury, forma i skala budynku przywołują skojarzenia z dawnymi szybami kopalni soli, natomiast materiały elewacyjne mają nawiązywać do konstrukcji tężni solankowych.

To właśnie sól – określana jako „białe złoto Kujaw” – stanie się osią całego przedsięwzięcia. Wokół niej budowana będzie narracja wystawy stałej oraz program edukacyjny obiektu. InoLAB ma opowiadać o naturze, przemyśle i kulturze, łącząc historię wydobycia soli oraz tradycje uzdrowiskowe ze współczesną edukacją opartą na doświadczeniu i eksperymencie.

Idea budowy nowoczesnego centrum nauki w Inowrocławiu dojrzewała od lat. Początkowo projekt funkcjonował w przestrzeni publicznej jako lokalny „mini-Kopernik” – miejsce popularyzacji nauki i edukacji interaktywnej. Z czasem koncepcja została rozbudowana o silny kontekst regionalny. Tak powstała „Energia Inowrocławia” – przedsięwzięcie łączące edukację STEAM (Science, Technology, Engineering, Arts, Mathematics) z historią i dziedzictwem solnym Kujaw.

Ostateczna nazwa ma podkreślać nowoczesny charakter obiektu. „LAB” odnosi się do laboratoriów, doświadczeń i edukacji poprzez działanie. Dzięki temu centrum ma stworzyć wielofunkcyjną przestrzeń kształcenia dla mieszkańców, uczniów, turystów i kuracjuszy.

InoLAB nie będzie klasycznym muzeum. Projekt zakłada stworzenie immersyjnej, wielozmysłowej przestrzeni, angażującej wzrok, słuch, dotyk i węch. Zwiedzający mają usłyszeć odgłosy kopalni i tężni, poczuć zapach drewna i solanki oraz korzystać z interaktywnych instalacji. W obiekcie znajdą się m.in.: nowoczesna wystawa stała, laboratoria edukacyjne, sale warsztatowe, przestrzenie rekreacyjne oraz zewnętrzny park nauki.

Postępowanie miało charakter realizacyjny i było prowadzone w formule jednoetapowej oraz nieograniczonej. Organizatorem było Kujawsko-Pomorskie Centrum Edukacji i Innowacji w Toruniu, natomiast za przygotowanie i przeprowadzenie konkursu odpowiadało A2P2 architecture & planning.

Sąd konkursowy szczególnie wysoko ocenił zgodność zwycięskiej koncepcji z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, analizę całego terenu inwestycji oraz realność proponowanych rozwiązań. Istotne znaczenie miały także kwestie eksploatacyjne, ekonomika oraz dostępność obiektu.

W skład jury weszli m.in. przedstawiciele SARP, samorządu województwa oraz inwestora. Przewodniczącą była Marlena Wolnik (SARP Oddział Katowice). Pierwsze miejsce oraz nagroda w wysokości 50 tys. zł powędrowały do uczestników występujących wspólnie – Prolog z Wrocławia oraz Landscape Practice Marty Tomasiak z Warszawy. Zwycięski zespół otrzyma również zaproszenie do negocjacji dotyczących opracowania kompletnej dokumentacji projektowej. Drugie miejsce zdobyła pracownia M.O.C. Architekci z Katowic, natomiast trzecią nagrodę przyznano pracowni Grzegorza Tęgowskiego ZZAA z Gdańska. Wyróżnienia otrzymały pracownie: OVO Grąbczewscy Architekci z Katowic oraz MWM Architekci z Rzeszowa.

Szacunkowa wartość przedsięwzięcia – obejmującego budowę centrum, zagospodarowanie terenu oraz wystawę stałą – wynosi około 50 mln zł brutto.

Zgodnie z obecnym harmonogramem dokumentacja projektowa ma zostać ukończona jesienią 2027 roku. Następnie planowane jest ogłoszenie przetargu na realizację, a podpisanie umowy przewidywane jest na 2028 rok.

– Będzie to miejsce, które będą odwiedzać i edukować się tutaj nie tylko młodzi i dorośli z naszego regionu, ale z całej Polski i świata. Oprócz efektu edukacyjnego uzyskamy też zwiększony ruch turystyczny. Inowrocław jest miastem uzdrowiskowym, więc kuracjusze również chętniej będą odwiedzać to miejsce. Sądzę, że jest to projekt cywilizacyjny – podkreślał marszałek województwa kujawsko-pomorskiego Piotr Całbecki podczas ogłoszenia wyników konkursu.

Jedno jest pewne – po latach zapowiedzi i zmian koncepcji InoLAB po raz pierwszy nabiera dziś realnych kształtów.