
Wróć do Pulsu Budownictwa

19.11.2026
Złoty Kompas dla Panoptikum i przedszkola w Michałowie. Dwie inwestycje publiczne, różne potrzeby
W kategorii inwestycji z sektora publicznego Złote Kompasy 2026 przyznano ex aequo dwóm projektom: Panoptikum – Centralnemu Magazynowi Zbiorów Muzealnych w Lesznowoli oraz Gminnemu Przedszkolu w Michałowie.
Autorem artykułu jest:Michał Oksiński
Inwestycje publiczne odpowiadają na bardzo różne potrzeby: od ochrony dziedzictwa kulturowego po zapewnienie dzieciom dobrych warunków do nauki i rozwoju. W kategorii inwestycji z sektora publicznego Złote Kompasy 2026 przyznano ex aequo dwóm projektom: Panoptikum – Centralnemu Magazynowi Zbiorów Muzealnych w Lesznowoli oraz Gminnemu Przedszkolu w Michałowie.
Panoptikum powstało z myślą o potrzebach polskich muzeów, które przechowują łącznie około 20 milionów muzealiów. Większość z nich nie jest prezentowana na wystawach, a warunki magazynowania i dostęp do specjalistycznego zaplecza konserwatorskiego w wielu placówkach pozostają ograniczone. Nowy obiekt ma zapewnić muzeom wspólną infrastrukturę do przechowywania, badania, konserwacji i dokumentowania zbiorów. Budynek zlokalizowany na 18-hektarowej działce na granicy Lesznowoli i Magdalenki ma ponad 21 tys. mkw. powierzchni, z czego około 15 tys. mkw. zajmują magazyny. Pozostałą część przeznaczono m.in. na pracownie konserwatorskie, fotograficzne i digitalizacyjne oraz pomieszczenia edukacyjne i konferencyjne. Inwestycja jest realizowana przez Narodowy Instytut Muzeów, a generalnym wykonawcą zostało konsorcjum Polimex Infrastruktura i Polimex Mostostal.
Specyfika przechowywanych zbiorów wymaga zapewnienia różnych warunków klimatycznych. Magazyny podzielono więc na strefy dostosowane do potrzeb poszczególnych grup obiektów. Jednym z najbardziej nietypowych pomieszczeń jest 30-metrowy zamrażalnik, w którym temperatura wynosi około -20°C. Trafią tam obiekty wymagające szczególnych warunków konserwatorskich. W Panoptikum zaplanowano również specjalistyczne pracownie, w tym rentgenowską, wykorzystywaną do badania i dokumentowania zabytków.
Efektywność energetyczna
Projekt uwzględnia zarówno wymagania związane z ochroną muzealiów, jak i ograniczaniem wpływu budynku na środowisko. Panoptikum uzyskało certyfikat BREEAM Outstanding, z wynikiem 87,6 proc. Zastosowano m.in. pompy ciepła, instalację fotowoltaiczną oraz system wykorzystania wody deszczowej. Istotne są również rozwiązania dotyczące regulacji warunków klimatycznych w magazynach. Uwzględniają one zalecenia tzw. Zielonego Protokołu Bizot, który wskazuje na potrzebę dostosowywania parametrów przechowywania do charakteru zbiorów, przy jednoczesnym uwzględnieniu zużycia energii i wpływu na środowisko. W projekcie przewidziano także program edukacyjny, który ma przybliżać publiczności kulisy pracy muzeów, ochrony zbiorów i konserwacji zabytków.
Ważnym elementem inwestycji jest również zagospodarowanie terenu wokół budynku. Powstały tam park, plac zabaw, ścieżki rowerowe i alejki spacerowe. Dzięki temu kompleks ma służyć nie tylko instytucjom muzealnym, ale również mieszkańcom okolicznych miejscowości. Pełną działalność operacyjną Panoptikum ma rozpocząć w 2027 roku.
Gminne Przedszkole w Michałowie. Architektura z myślą o dzieciach
Drugim laureatem w tej kategorii jest Gminne Przedszkole w Michałowie. To obiekt, który zwraca uwagę nietypową formą architektoniczną, ale przede wszystkim sposobem, w jaki zaprojektowano przestrzeń do nauki, zabawy i aktywności najmłodszych. Budynek oparto na układzie koła. Jego zaokrąglona bryła została wpisana w zielone otoczenie, a od strony północnej zaprojektowano bezpośrednie wejście na zielony dach. Znajduje się na nim zjeżdżalnia, która łączy przestrzeń budynku z placem zabaw. Elewację wykonano m.in. z kolorowych płyt ze sprasowanej wełny skalnej. Obiekt ma około 1700 mkw. powierzchni i został zaprojektowany w technologii pasywnej.
Rozwiązania architektoniczne podporządkowano potrzebom dzieci. W przedszkolu znalazły się m.in. sale sensoryczne i przestrzeń do aktywnej zabawy określana jako fikoland. Placówka ma również rozwijać program edukacyjny oparty na ruchu i bezpośrednim kontakcie z naturą. Jednym z jego elementów jest oddział survivalowy, w którym dzieci mają uczestniczyć w zajęciach na świeżym powietrzu. Inwestorem jest Gmina Michałowo, a wykonawcą robót budowlanych Grupa Izoterm.
Dwa projekty, różne funkcje publiczne
Panoptikum i Gminne Przedszkole w Michałowie odpowiadają na odmienne potrzeby, ale oba pokazują, jak ważne jest uwzględnienie przyszłych użytkowników już na etapie projektowania. W pierwszym przypadku chodzi o bezpieczeństwo zbiorów, rozwój zaplecza konserwatorskiego i dostęp do wiedzy o muzealnictwie. W drugim – o stworzenie przestrzeni, która wspiera edukację, samodzielność i aktywność dzieci. Obie inwestycje otrzymały Złote Kompasy 2026 ex aequo w kategorii inwestycji z sektora publicznego.
Złote Kompasy to wyróżnienia dla jakościowych inwestycji
Złote Kompasy są przyznawane od 2020 roku przez redakcję Kompasu Inwestycji. Konkurs wyróżnia projekty realizowane w duchu zrównoważonego budownictwa, innowacyjne, uwzględniające potrzeby użytkowników, wykorzystujące rozwiązania i technologie przyjazne środowisku oraz dbające o jakość przestrzeni wokół obiektów. W szóstej edycji konkursu oceniano inwestycje w sześciu kategoriach: mieszkaniowej, biurowej, przemysłowej i logistycznej, wielofunkcyjnej, rewitalizacyjnej oraz publicznej. Do konkursu zgłoszono blisko 60 realizacji.
O wyborze laureatów decydowało jury, w którego skład weszli przedstawiciele rynku nieruchomości, architektury, urbanistyki i zrównoważonego budownictwa: Ewa Andrzejewska – dyrektor operacyjna, członkini zarządu Polskiej Izby Nieruchomości Komercyjnych, Maja Bromowska – założycielka i CEO Kompasu Inwestycji, Alicja Kuczera – dyrektorka zarządzająca Polskiego Stowarzyszenia Budownictwa Ekologicznego PLGBC, Tomasz Majda – architekt, prezes Towarzystwa Urbanistów Polskich oraz Michał Oksiński – redaktor Kompasu Inwestycji.
Forum Ekspertów – miejsce spotkania branży
Laureatów Złotych Kompasów 2026 ogłoszono 29 października podczas VIII edycji Forum Ekspertów, która odbyła się w hotelu Golden Tulip Warsaw Centre w Warszawie. Tegoroczne wydarzenie przebiegało pod hasłem „Budownictwo w perspektywie zmian” i zgromadziło przedstawicieli inwestorów, deweloperów, architektów, generalnych wykonawców, producentów oraz dostawców rozwiązań dla budownictwa. Program konferencji obejmował prezentacje branżowe, debaty eksperckie i analizy rynku. Uczestnicy rozmawiali m.in. o modelach realizacji inwestycji, odpowiedzialnym i efektywnym budownictwie oraz sytuacji i perspektywach rynku. Forum Ekspertów jest organizowane przez Kompas Inwestycji – platformę informacyjną dla uczestników rynku budowlanego i nieruchomości.
Wróć do Pulsu Budownictwa
Udostępnij artykuł:



